Sukarofɛnw
Siteviyɔli glikozidiw
Steviyɔli glikozidiw, minw be weele fana ko steviya glikozidiw walima steviya sukaro, olu ye sukarofɛnw ye minw tɛ balofɛnw ye ani u be glikozidiw kulu kɔnɔ. U be bɔ stevia yiri (Stevia repens) furaburuw la ani k’u saniya, o min ye binjugu ye min be sɔrɔ Asteraceae denbaya kɔnɔ. O ye diterpenoïde glycosides ye, kristali mugu gwɛman walima nɛrɛmuguman dɔɔni kasa tɛ min na ani a ka molekiliw ye C38H60O18 ye. U ka yɛlɛmayɔrɔ ye degere 196–202 ye , u ka kalori hakɛ ye 0. U ka di ka tɛmɛ sukaro kan siɲɛ 300 ɲɔgɔn, u ka di dɔɔni ani binjugu, ani u ka diya be yiriwa dɔɔni dɔɔni. Steviol glycosides be yɛlɛma jii ni etanɔli kɔnɔ, a be se ka yɛlɛma ani a be se ka yɛlɛma funteni na, o kama a ka gwɛlɛ ka toli.
Monk yiridenw ka glikozidiw ye triterpenoïde glikozidiw sukarofɛnw ye. U ka sukarofɛn ye C60H102O29·H2O ye, sukaro 5 be sɔrɔ a kɔnɔ. U be bɔ mɔnpɛri yiridenw na ni jii wala etanɔli 50% ye, o kɔ, u be yɛlɛma, k’u ja ani k’u kɛ kristali ye tugun. Monk yiridenw ka glycosides ye mugu gwɛmanw ye minw ka yɛlɛmayɔrɔ be se degere 197–201 ma (u be toli). U ka di ka tɛmɛ sukaro kan siɲɛ 260, u ka diya be mɛn ani u kɔfɛ, u ka diya be mɔgɔ hakili jigi steviol glycosides la.
Glisirizini, min be weele fana ko gilisirizini, a ka molekiliw ye C42H62O16 ye. O ye mugu gwɛman ye min be yɛlɛma degere 220 la (a be toli), a ka kalori hakɛ ye 0 ye ani a ka diya ka ca ni sukaro hakɛ ye siɲɛ 200. A be ni kunaman ye wagati dɔɔni kɔnɔ. Likɔri mugu tɛ se ka yɛlɛma dɔɔni jii kɔnɔ ani etanɔli furakisɛw la, nka a be se ka yɛlɛma joona jii gwansan na. A ka asidi barika ka dɔgɔ ani a be kɛ ka fɛnw diya yɛlɛma ani k’u fisaya, ani ka fɛnw diya yɛlɛma. Ni a be kɛ ni sakarini sodiyɔmu ni asidi nukili- ye min be kɛ ni kasadiyananw ye, a be nɔɔ ɲuman to sukaya ni kasadiyafɛnw kan. Jagokɛyɔrɔw la, fɛɛn minw be sɔrɔ, olu ye a kɔgɔw ye minw be sɔrɔ amoniyɔmu wala potasiyɔmu la.
Xilitɔli, min be weele fana ko pentapɛntili alkɔli, a ka molekiliw ye C5H12O5 ye. Xylitol saniyanin ye mugu gwɛman ye min be se ka yɛlɛma degere 92–96 cɛ. A ka funteni sabatili ka ɲi, a ka kalori hakɛ ye 17 kJ/g ye, a ka diya ka ca ni sukaro ye siɲɛ 0,65–1,05. A diya be mɔgɔ lafiya n’a tigi y’a dumu ka ɲɛ. Komi xylitol ye fɛn ye min be dumunifɛnw fa, a be se ka dumuni labɛncogo n’a hakɛ di ani a be baara dɔw kɛ i n’a fɔ ka ɲinw toli bali, ka sukaro hakɛ yɛlɛmayɛlɛma joli la ani ka kɔnɔnugu yiriw nafamanw falenni dɛmɛ. Xilitol be fununan ka falenni n’a ka funu baara bali; o la, a ma bɛn dumuniw ma minw ka ɲi ka fununan funu. Ni mɔgɔ ye xylitol min ka caya, o be se ka kɛ sababu ye ka kɔnɔnadimi walima ka kɔnɔboli bila mɔgɔ la. A diya be mɔgɔ lafiya ani a be se ka diya fisaya n’a ɲagaminin lo ni sukarofɛn wɛrɛw ye. A be nɔɔba to diya ni kasa latilenni na, ani a ka diya cogoya fana ka ɲi n’a be kɛ ni sakarini ni asesilifamu potasiyɔmu ye, o be diya ni kasa juguw dogo minw ka teli ka sɔrɔ sukaro barikamanw na. Ni mɔgɔ be eritiritɔli min ka caya, o be se ka kɔnɔboli ni funu bila mɔgɔ la.
Sukarofɛn minw bɔra fɛnɲɛnamafagalanw na
Sukaralozi
Sukaralozi, min be weele fana ko triklorogalaktosukɔrɔsi wala sukarozi, o ye triklorozi ye min bɔra sukarozi la. A ka molekiliw cogoya ye C12H19O8Cl3 ye. O ye mugu gwɛman ye min ka yɛlɛmayɔrɔ ye degere 125 ye, a ka kalori hakɛ ye 0. A ka di ka tɛmɛ sukaro kan siɲɛ 600, a ka diya saniyanin lo, a be i n’a fɔ sukaro-, a kɔfɛ diya tɛ yen, wa a tɛ ɲinw toli walima ka joli sukaro yɛlɛma. Sucralose be se ka yɛlɛma ani a be se ka to a nɔɔ na, ani a be se ka mugu ni kɔgɔ diya nɔgɔya; a be se ka fɛn jugumanw dogo i n’a fɔ mugumugu, mugumugu ani dɔlɔ kasa; ani a be se ka fɛnɲɛnamafagalanw ni nɔnɔmanw kasa bonya.
Alitame, min be weele kemikali la ko asidi asipartiki alanin, o ye dipɛtidi sukaro ye min ka molekiliw ye C14H25N3O4S·2.5H2O ye. O ye mugu gwɛman ye min be i n’a fɔ kristali, a ka di ka tɛmɛ sukaro kan siɲɛ 2000 ɲɔgɔn ani a ka di ka tɛmɛ asipartami (APM) kan siɲɛ 10 ɲɔgɔn. O ye sukarofɛn ye min tɛ -balofɛnw ye, a diya be i n’a fɔ sukaro, a kɔfɛ diya walima nɛgɛ mugu tɛ, wa a tɛ -jigi. A be yɛlɛma joona jii ni etanɔli kɔnɔ, a be se ka yɛlɛma kosɔbɛ ani a be se ka yɛlɛma funteni ni asidi la. A be basigi kosɔbɛ yɔrɔw la pH 5–8 be minw na. Ni mɔgɔw be buru dilan cogo min na, alitame be basigi ka tɛmɛ asipartame kan, a be asipartame ka nafaw mara k’a sɔrɔ a be see sɔrɔ a ka fiɲɛw kan. Alitame man ɲi ka kɛ buru ni dɔrɔ ye.
Suudiyafɛnw minw be kɛ ni bololafɛnw ye: Neotame. Neotame ye asipartame bɔyɔrɔ dɔ ye min be sɔrɔ ni jiɲagami jɛnkulu dɔ farala asipartame molekili kan. A ka kemikali tɔgɔ ye dimetili etili asipartati dɔrɔn lo ye, a ka molekiliw ye C20H30N2O5 ye. O ye mugu gwɛman ye min be i n’a fɔ kristali, nka a ka ca a la, monohidrati lo be sɔrɔ, n’a ka molekili empiriki ye C20H30N2O5·H2O, a ka yɛlɛmayɔrɔ ye degere 80,9–83,4 ye , ani a tɛ toli. Neotame ka di ka tɛmɛ asipartame kan siɲɛ 30–60 ani a ka di ka tɛmɛ sukarozi kan siɲɛ 6000–10000. A be asipartame ka jogo ɲuman caaman mara, i n’a fɔ a ka diya saniyalen, a ka diya tilancogo ɲuman ani a ka diya-yiriwali, kalori tɛ a la ani a tɛ kariyɔzeni kɛ. Neotame monohidrati tɛ -jigi ye. Asidi be yɔrɔ minw na, neotame be basigi cogo kelen yira i n’a fɔ asipartame; nka, ni pH tɛ kelen ye walima ni funteni be yɛlɛma wagati dɔɔni kɔnɔ, neotame be basigi kosɔbɛ ka tɛmɛ asipartame kan, o kama a be se ka kɛ yɔrɔ minw na asipartame tɛ bɛn, i n’a fɔ buru dilanfɛnw na.
Sakarini, min be weele kemikali sira fɛ ko o-sulfonilbenzoimide, a ka molekiliw ye C7H5O3NS ye, a ka yɛlɛmayɔrɔ be se degere 228–230 ma , ani a ye kristali ye min ɲɛgɛn tɛ walima mugu gwɛman. A ka diya be se ka kɛ sukaro ta ye siɲɛ 500 ɲɔgɔn. Sakari be weele fana ko sakari min tɛ se ka yɛlɛma wala asidi sakari. Min be weele ko sakari, o ye sakari sodiyɔmu ye tiɲɛn na, sakari kɔgɔ sodiyɔmu, min ka molekiliw ye C7H4O3NSNa·2H2O ye. A be yɛlɛma joona jii kɔnɔ ani a be weele fana ko sakari min be yɛlɛma. A be bɔ i n’a fɔ kristaliw minw be i n’a fɔ ɔrtɔrɔhombiki pilaki gwɛmanw -, kasa tɛ minw na wala kasa ka di dɔɔni, u tɛ se ka yɛlɛma adamaden farikolo la, u ka kalori hakɛ ye 0 ye, ani a ka jilaman furakisɛ be ni diya ye min be sɔrɔ kɔfɛ. Siklamati, min be weele kemikali la ko asidi siklohɛksilisilifamiki, a ka molekiliw ye C6H13NO3S ye. O ye mugu gwɛman ye min be yɛlɛma degere 169–170 la ani a ka kalori hakɛ be 0. A ka diya be sukaro hakɛ siɲɛ 40–50 bɔ. Sikilamati min be sɔrɔ jagokɛyɔrɔw la, o ye tiɲɛn na a ka sodiyɔmu wala kalisiyɔmu kɔgɔ ye, min be bɔ i n’a fɔ kristaliw minw kulɛri tɛ wala minw be gwɛ. A be funteni-basigi, a tɛ -jii nɔgɔya, a be yɛlɛma joona jii kɔnɔ, a kɔfɛko man di, ani a be kuna fana dogo. Siklamati ka teli ka kɛ ni sakari ye, tuma caaman na 10:1 hakɛ la, o b’a to a ka diya be kɛ kelen ye ani a be ɲɔgɔn dogo kasa jugumanw na, o la, a be diya sifaw fisaya. Lakalita dɔw fana be yen minw b’a yira ko sikilamati, sakarini ani asipartami. 1.4.4 Asesulfame K Asesulfame K, min be weele fana ko AK sukaro, a ka kemikali tɔgɔ ye asesulfame potasiyɔmu, a ka molekiliw ye C4H4SKNO4 ye. O fɛɛn saniyanin ye mugu gwɛman ye min be yɛlɛmayɛlɛma ani a be yɛlɛma degere 123 la . A be daminɛ ka toli ka tɛmɛ degere 225 kan , a ka kalori hakɛ ye 0 ye ani a ka di ka tɛmɛ sukaro kan siɲɛ 150. A diya ka di ani a kɔfɛ diya man di ani a be se ka ɲagami ni sukarofɛn wɛrɛw ye. Asesulfame K be se ka yɛlɛma joona jii kɔnɔ ani a be se ka yɛlɛma funteni ni asidi la.